Schildklieronderfunctie bij de hond: symptomen & behandelingsmogelijkheden

Header Schilddruesenunterfunktion hund

Een traag werkende schildklier is een van de meest voorkomende aandoeningen bij honden. Dit uit zich in verschillende symptomen. Onze Pets Deli dierenarts Rebecca legt uit op welke signalen je moet letten en hoe een behandeling eruitziet.

30.11.2022

Help, mijn hond heeft een traag werkende schildklier

De traag werkende schildklier is een van de meest voorkomende aandoeningen van de hormoonproducerende organen bij honden met verschillende symptomen. Onze Pets Deli dierenarts legt je in dit artikel de symptomen van een traag werkende schildklier uit, hoe deze wordt vastgesteld en behandeld.

Wat is de schildklier precies?

De schildklieren zijn gepaarde organen en liggen bij honden net als bij mensen links en rechts dicht tegen de luchtpijp aan. Ze produceren schildklierhormonen, waaronder het zogenaamde thyroxine (T4) en trijodthyronine (T3), die bij veel stofwisselingsfuncties van het lichaam betrokken zijn.

Aangestuurd wordt de hormoonproductie door de hypofyse en de hypothalamus. De hypothalamus stuurt signalen naar de hypofyse en deze op haar beurt naar de schildklier, die vervolgens schildklierhormonen aanmaakt. Honden hebben vaak last van een traag werkende schildklier (hypothyreoïdie) en katten van een te snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie). 

Hoe herken ik een traag werkende schildklier?

Een traag werkende schildklier is een aandoening die zich langzaam over maanden tot jaren ontwikkelt. De ziekte komt vaker voor bij oudere honden. Bepaalde rassen hebben er vaker last van dan andere. Golden en Labrador Retriever, Dobermann, Cocker Spaniel en Duitse herder behoren tot de meest getroffen rassen. 

Veelvoorkomende symptomen

De symptomen zijn veelzijdig en vaak niet specifiek. Signalen van een traag werkende schildklier kunnen zijn:

  • Sloomheid,

  • verminderde prestaties

  • toegenomen slaapbehoefte

  • gewichtstoename zonder duidelijke reden

  • koudegevoeligheid

Kranker Hund beim Tierarzt

Valt je ongewoon gedrag en enkele van de hierboven genoemde symptomen bij je hond op, raadpleeg dan beter een dierenarts.

Bij 60-80% van de zieke viervoeters treden ook →huidveranderingen als symptomen op. →Schilfering, droge, doffe of vette vacht behoren tot de veelvoorkomende problemen. →Haaruitval of aan de andere kant ook overmatige haargroei zijn mogelijk. Vaak begint de haaruitval bij de staart en de staartaanzet, wat in de diergeneeskunde vaak een 'rattenstaart' wordt genoemd.

Door vochtophopingen rond het hoofd is het gezicht van je hond soms wat gezwollen en lijkt het alsof hij een tragische gezichtsuitdrukking heeft. In sommige gevallen vertonen viervoeters neurologische symptomen, zoals bijvoorbeeld scheve kopstand of verlammingen. Ook maag-darmklachten zoals bijvoorbeeld →diarree en →braken.

Zoals je ziet kan de aandoening zich heel verschillend uiten. De langzame ontwikkeling maakt het soms lastig te herkennen of de symptomen van je viervoeter bij het normale verouderingsproces horen, of dat er echt sprake is van een ziekte.

Wat te doen als ik symptomen herken?

Als je een of meerdere van de genoemde symptomen bij je hond opmerkt, moet je zeker dierenartsadvies inwinnen. De signalen kunnen ook op andere ziekten wijzen en alleen door een dierenarts en verder onderzoek kun je je viervoeter helpen. 

Kleine tip: →Dierenartsbezoeken vindt je hond helemaal niet leuk? Onze lekkere snacks zijn de perfecte beloning voor na een spannend dierenartsbezoek:

Heerlijke beloningen voor dappere honden

Hoe wordt de diagnose traag werkende schildklier gesteld?

Als je dierenarts op basis van de aanwezige symptomen en het klinisch onderzoek vermoedt dat er sprake is van een traag werkende schildklier, volgt meestal een bloedonderzoek. Daarbij worden meestal de bloedcellen en de orgaanwaarden inclusief de schildklierhormonen gemeten. Bij een traag werkende schildklier zijn deze afwijkend. Sommige honden hebben door de aandoening ook andere afwijkingen in het bloedbeeld zoals bijvoorbeeld bloedarmoede (anemie) of verhoogd cholesterol. 

Afhankelijk van hoe hoog of laag de schildklierhormonen zijn, worden vaak extra zogenaamde “stimulatieproeven” gedaan. Daarbij worden de schildklierhormonen twee keer gemeten. Tussen de metingen wordt een medicijn toegediend dat normaal gesproken de afgifte van schildklierhormonen stimuleert, om te kijken of de schildklier goed reageert. Ook verdere beeldvormende onderzoeken zoals bijvoorbeeld een echo kunnen nuttig zijn.

Geen zorgen, je dierenarts zal je de waarden van je hond precies uitleggen en de juiste behandeling kiezen.

Hund wird Blut abgenommen

Door middel van een bloedafname kunnen afwijkingen in de bloedwaarden worden vastgesteld en zo kan een schildklieronderfunctie bij de hond worden opgespoord.

Afwijkende waarden wijzen niet altijd op de schildklier

De schildklierhormonen worden echter ook door andere aandoeningen beïnvloed, wat het interpreteren van de waarden vaak wat lastiger maakt. Is er bijvoorbeeld een andere onderliggende ziekte, dan kunnen de schildklierwaarden laag zijn, terwijl het probleem niet in de schildklier zit. Ook medicijnen zoals bijvoorbeeld cortison, dat vaak wordt gebruikt bij de behandeling van huidproblemen, evenals pijnstillers kunnen de schildklierwaarden beïnvloeden. Deze beïnvloeding van de schildklierhormonen door andere factoren komt doordat de schildklier bij heel veel stofwisselingsprocessen in het lichaam betrokken is en daarom snel reageert op veranderingen.

Waar komt een traag werkende schildklier vandaan?

Zoals je al hebt geleerd, maakt de schildklier meerdere schildklierhormonen aan en wordt deze aangestuurd door de hypofyse en de hypothalamus. De oorzaak van een verminderde schildklierfunctie kan dus ofwel direct in de schildklier liggen of in een van de twee bovenliggende organen.

In meer dan 95% van de gevallen ligt de oorzaak direct in de schildklier, wat primaire hypothyreoïdie wordt genoemd. Daarbij zijn er twee belangrijke vormen.

  • Bij de eerste vorm, de lymfocytaire thyreoïditis, gaat het om een ontstekingsziekte, die door het immuunsysteem wordt aangestuurd. Ontstekingscellen trekken de schildklier in en daarnaast maakt het lichaam antistoffen tegen de schildklierhormonen. Hierdoor neemt de functie af en daalt de productie van schildklierhormonen.

  • De tweede vorm is de zogenaamde idiopathische atrofie. “Idiopathisch” betekent dat de oorzaak niet bekend is is. Bij de idiopathische atrofie wordt het hormoonvormende schildklierweefsel vernietigd, zonder dat men een oorzaak kan vinden. In zeldzame gevallen kan ook een tumor de schildklier en dus de functie ervan vernietigen. 

Ligt de oorzaak van de traag werkende schildklier bij je hond buiten de schildklier, dan heet dit secundaire hypothyreoïdie. Dat betekent dat de hormoonproducerende cellen van de hypofyse of de hypothalamus beschadigd zijn. Deze vorm komt echter slechts bij ongeveer 5% van de viervoeters voor.

Heel zelden is er ook een zogenaamde congenitale hypothyreoïdie. Daarbij worden de viervoeters geboren met een misvorming van de schildklier. De prognose is in dit geval erg slecht en de pups sterven vaak heel vroeg, maar dat komt echt zelden voor.

Hund beim Tierarzt in Behandlung mit Halterin

Het goede nieuws: een traag werkende schildklier bij de hond kan, mits tijdig herkend, goed behandeld worden!

Hoe wordt een traag werkende schildklier behandeld?

Bij je viervoeter is een traag werkende schildklier vastgesteld en je vraagt je af hoe je dit kunt behandelen? Hier komt het goede nieuws: In de meeste gevallen is een traag werkende schildklier goed te behandelen en de symptomen verdwijnen meestal volledig. De ontbrekende eigen schildklierhormonen worden meestal vervangen door de werkzame stof levothyroxine, een kunstmatig hormoon. Dat betekent voor jou: je moet je hond levenslang elke dag tabletten geven.

Wil je hond geen tabletten slikken? Onze lekkere →leverpasta’s uit de tube zijn bijzonder geschikt om tabletten te verstoppen.

Om de juiste dosering van het medicijn te bepalen, zal je hond een aantal controle-bloedonderzoeken nodig hebben. Meestal vindt de eerste controle ongeveer vier weken na de start van de behandeling plaats. Als de controles goed verlopen en je hond goed is ingesteld op het medicijn, is het voldoende om het bloed elke 4-6 maanden door de dierenarts te laten controleren. 

Nog een goed nieuws: je viervoeter kan met een goed ingestelde traag werkende schildklier een normale levensverwachting hebben. Je kunt je dus verheugen op nog heel veel lange knuffelmomenten met je hond. 

De basis voor een gezond, lang hondenleven is een →gezonde voeding. Ken je onze lekkere en gezonde →proefpakketten al? Of je nu droog, nat of BARF: Probeer ons grote aanbod uit en vind het nieuwe lievelingsvoer voor je hond!

Picture Rebecca
Mag.med.vet. Rebecca Winkelmann, Tierärztin bei Pets Deli